روابط ایران و روسیه در سال‌های اخیر بر پایه مجموعه‌ای از عوامل سیاسی، امنیتی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی شکل گرفته است. حمایت مسکو از تهران در نهادهای بین‌المللی و مخالفت با تحریم‌های یکجانبه، بخشی از این همکاری است؛ رابطه‌ای که در عین نزدیکی، ملاحظات خاص خود را نیز دارد.

به گزارش سیاست خارجی ایرنا، جنگ تحمیل شده بر ایران از سوی آمریکا و رژیم اسرائیل، مناسبات و تعاملات ایران با کشورهای جهان و این کشورها با ایران را دچار تغییرات غیرقابل انکاری کرده است که نشانه‌های آن را می‌توان در گفتار و اقدامات آن‌ها مشاهده کرد. شماری از کشورها در نظام بین‌الملل، با نادیده گرفتن تجاوز نظامی صورت گرفته علیه ایران، یا کنار آمریکا ایستاده‌اند یا سکوت و بی‌تفاوتی در پیش گرفته‌اند. گروه دیگر اما موضع مستقل و رفتار قانونی خود در قبال ایران را ادامه داده و حتی جدی‌تر از گذشته دنبال می‌کنند. روسیه هم به عنوان شریک راهبردی ایران در دسته کشورهای دوم قرار می‌گیرد.

سخنان اخیر ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه درباره ایران، تازه‌ترین نشانه از تداوم حمایت سیاسی و دیپلماتیک مسکو از تهران در شرایط تشدید فشارهای آمریکا و غرب است؛ حمایتی که از مخالفت با اقدامات نظامی و تحریمی علیه ایران تا پشتیبانی از مواضع تهران در پرونده هسته‌ای و استفاده از ظرفیت روسیه در نهادهای بین‌المللی امتداد یافته است. با این حال، بررسی روابط تهران و مسکو نشان می‌دهد که کنشگری روسیه در قبال ایران را نمی‌توان فقط به مخالفت مشترک با آمریکا تقلیل داد. مجموعه‌ای از عوامل تاریخی، ژئوپلیتیکی، امنیتی و اقتصادی، این همکاری را شکل داده است.